русский | татарча |

Татарстан Җөмһүрияте Мөселманнарының
  Диния Нәзарәте

Корбан бәйрәм.

Корбан бђйрәме Мәккәгә хаќ кылу тәмамланган кљнне башлана џәм 3-4 кљн дәвам итә. Бљйрәмнећ беренче кљнендә Мәккәи Мљкәррәмә янындагы Мина њзәнлегендә хаќ кылучылар корбан чалалар. Корбан чалуныћ да њз тарихы булган. Риваятьләргә караганда, Ибраџим пәйгамбљр Аллаџы Тәгаләгә чиксез бирелгәнлек билгесе итеп њзенећ улы Исмәгыйльне корбан итеп чалмакчы булган. Ђмма Аллаџы Тәгалә Ибраџимны кызганып, соћгы мизгелдә Ќәбраил фәрештә аркылы аћа бер сарык бәрәне ќибәрә џәм аныћ улын коткарып кала. Шуннан соћ хак диндђге џәрбер мљселман кеше шушы вакыйга истәлегенә Аллаџы Тәгалә ризалыгына багышлап корбан чалырга, ягьни сарык, сыер яки дљя суярга тиеш була. Риваятьләргә караганда, әнә шул корбанга салынган терлеккә атланып, мљселманнар тәмуг љстеннән сузылган “кылдан нечкә, кылычтан њткен” Сират књперен кичәчәкләр, ә корбан чалмаган кешелљр бу књперне чыга алмыйча, аныћ астындагы тәмуг утына егылып төшәчәкләр... Ђлеге бәйрәм көннәрендә, догалар кылып, корбаннар чалу дәвам итљ. Бәйрәм табыннарына дин әџеллере џәм башка хљрмәтле мљселманнар чакырылалар. Коръән укылып хђер-сәдака љләшенљ џәм изгелеккә-яхшылыкка љндәп изге вәгазьләр сөйләнә.


КОРБАН ЧАЛУ - Аллага “изгеләргә”, џәртљрле рухларга бњләк китерњ ул. Корбан бирњ инде таш гасыр чорында ук ниндидер рухларга ышану уңае белән барлыкка килгән. Њлгән туган-тумачалар каберендә азык, корал џәм башка кирак-яраклар калдыру корбан йоласының ић борынгы формасы булган. Ислам диненә корбан чалу йоласы терлек асраучы борынгы књчмә гарәпләрдән кергән, чљнки аларда њзләре табына торган рухларга терлек корбан итњ йоласы булган. Кљнбатыш Гарәбстанныћ эре сәњдә њзәге Мәккәдә, Ислам дине барлыкка килгәнче њк, гарәпләп “изге” Кәгъбә янында њзләрәнећ потларына корбан чала торган булганнар. 630 елда, Мљхеәммәд тарафдарлары Мәккәгә кергәч, Кәгъбә, потлардан чистартылып, Мәсќидел-Хәрәмгә (“изге мәчет”кә) әверелә. Мљселман культы хезмәтчелере Аллага корбан бирњ зарурлыгын болай аћлата: Ибраџим пәйгамбәр Аллаџы Тәгаләгә њзенећ бирелгәнлеген раслау өчен њзенећ улы Исмәгыйльне корбан итәргә әзер булуын белдергән. Ләкин Алла кодрәте белән аныћ алдында корбанга сарык килеп баскан. Бу вакыйга Коръәннећ 37 нче сњрәсендә (97-110) џәм хәдисләрдә тасвирлана. Корбан чалу 10 нчы зљлхиќќәдә гайдел корбан намазыннан соћ рөхсәт ителә. Корбан љчен куй, сарык, кәҗә, сыер џәм дљя кебек пар тояклы хайваннар тәкъдим ителә. Бер генә тояклы булганга ат рөхсәт ителми. “Гыйбадәте исламия” дигән кулланмада аћлатканча, бай кешегә корбан итен 3 кисәккә бүлеп, бер љлешен фәкыйрьләргә өләшү, икенче љлеше белән кунакларны хљрмәт итњ, љченче љлеше белән љй, гаилә ќәмәгатьчелеген хөрмәт итњ мљстәхәбдер, ягъни дөрестер. Бай булмаган кешегә ќәмәгатьчелекне генә сыйлау да ќитә. Корбанныћ тиресен яки бәџасен ярлыга сәдака итеп бирњ кирәк. Сатып аныћ акчасын кесәћә салу дљрес тњгел, диелә.


©Татарстан Җөмһүрияте Мөселманнарының
  Диния Нәзарәте, 2002
 
Сайт создан в компании
«Экспресс-Интернет», 2002.
Работает под управлением
Express-Web.